(2003)

Foto: Rob Herber

Parkwyck in Amsterdam

Parkwyck was van oorsprong een villa die in 1900 in Amsterdam gebouwd werd naar een ontwerp van architect H.P. Berlage in opdracht van L. Simons. De villa stond aan de zuidkant van het Vondelpark in de Van Eeghenstraat.Leo Simons, kunsthistoricus en publicist, was een kennis van Berlage. In Amsterdam heette de villa al Parkwyck. Maar in de volksmond kreeg het pand de bijnaam de Theepot. Dat kwam door de ongebruikelijke vorm van de schoorsteen, een losstaande gemetselde boog die op een handvat leek. Leo Simons verhuisde in 1913 naar Den Haag waar hij weer in een door Berlage ontworpen huis ging wonen.

Parkwyck in Bilthoven

De in Amsterdam gelegen villa Parkwyck werd verkocht en in gewijzigde vorm door Joh. B. Lambeek jr. herbouwd in Bilthoven. Berlage kon zich in de geplande wijzigingen niet vinden en wilde niet meewerken aan de herbouw. Het huis werd hoger uit de grond opgetrokken. Daardoor ontstond er een andere verhouding tussen de plattegrond en de gevels. Ook het oorspronkelijke karakter werd volgens kenners ingrijpend gewijzigd. Dat leidde tot felle protesten van zowel architecten als architectuurcritici.
De criticus J. de Meijer concludeerde na de omstreden herbouw: Kenmerkend voor het huidige antiquarisme en voor de geringe belangstelling voor de kunst van onzen tijd is het feit, dat het beschaafde Nederland op zijn achterste beenen gaat staan, als een Renaissance huis dreigt afgebroken te worden, terwijl het zoo goed als onverschillig blijft, wanneer een der weinige min of meer volgroeide moderne uitingen verdwijnt."
Parkwyck toont nog wel de voor Berlage kenmerkende elementen. De vlakke bakstenen gevels met natuurstenen accenten op de constructieve punten. Ook de dieper liggende vensters zijn kenmerkend. Het toegangsportaal, waarop de naam is aangebracht, bevindt zich in een aanbouw van één bouwlaag, gelegen aan de kant van de Van Ostadelaan (de noordzijde). Daarin is de keuken en een half verzonken kelder te vinden. De zo opmerkelijke boogvormige schoorsteen komt door deze aanbouw niet meer tot zijn recht.
In 1921 werd er tegen de aanbouw nog een wasplaats met lessenaardak gebouwd (aan de westzijde). Aan de oostkant van het pand werd bij de herbouw boven de erker een overkapping aangebracht. Het balkon boven de driekantige erker die aan de zuidkant te vinden is ook een toevoeging die bij de herbouw werd gerealiseerd.

In 2005 werd Parkwyck, na in andere handen te zijn overgegaan, grondig gerestaureerd, waarbij het oorspronkelijke karakter bewaard is gebleven.

Hieronder staan enkele interieurfoto's, gemaakt vlak voor de restauratie in 2005. Foto's:

Hans de Groot